Сөйлем мүшелерінің байланысы

309

Тақырыбы: Сөйлем мүшелерінің байланысы

Сабақтың мақсаты: Оқушыларға сөйлем мүшелерінің байланысы туралы топтастырылған ұғым қалыптастыруға мүмкіндік туғызу; оқушылардың өз бетімен жұмыс жасау арқылы теориялық ойлауын, сөйлеу тілін дамыту;ұйымшылдыққа, достыққа, адамгершілікке  тәрбиелеу.

Сабақтың түрі: аралас сабақ.

Сабақтың әдіс-тәсілдері: көрнекілік,  сұрақ-жауап,  талдау, жинақтау, топтау.

 Сабақтың көрнекілігі: тірек сызбалар, мазмұнды суреттер,ойын құралдары.

Сабақтың барысы:

І. Ұйымдастыру кезеңі: сабаққа даярлық.

ІІ.Үй тапсырмасын тексеру: 89-жаттығуда берілген сурет  бойынша сөйлем құрастыру,  оларға сұрақтар қою.

 

ІІІ.Сабақтың тақырыбын, мақсатын хабарлау.

  1. Жаңа материалмен жұмыс:
  2. Тіл — қылыштан өткір.
  3. Ақыл жастан шығады,

Асыл тастан шығады.

 

 

 

Сөйлемдерді сөйлем мүшелеріне талдау.

Тіл — қылыштан өткір.

Тіл – өткір.

— Тіл қандай?             — Неден өткір?

— Тіл – өткір               — Қылыштан өткір.

 

Сөйлем
Мағынасына қарай өзара байланысады
Олардың байланысы сұрақ

Қою арқылы анықталады.

а) Оқулықпен жұмыс  ә) дәптермен жұмыс. Күн ретін жазу. Көркем жазу.

91-жаттығу  Сөйлем  мүшелерінің байланысын  сұрақ қою арқылы  таптыру.

92-жаттығу. Жаңылтпашты оқытып, оның құрамындағы сөйлемдерді  сөйлем мүшелеріне талдау. Байланыс сызбаларын арқылы сұрақ қойып, өзара байланысқан сөз жұптарын ата.

(Шешей қайтты? Шешей көседі. Нені көседі? Отты көседі. Немен көседі? Көсеумен көседі.)

Шешей    отты    көсеумен    көседі.  Көсеумен кесек-кесек тезек төседі.

 

 

 

Шешей

отты                                                                      көседі

көсеумен

 

тезек                                                            төседі

 

 

көсеумен

кесек-кесек

 

 

 

«Мен өзімді осылай сынаймын» Сөйлем мүшелеріне талдау.

Балалар ботаға қатты қызықты.

Түйенің сүтінен шұбат жасап ішеді.

              

«Өз орныңды тауып тұр» ойыны.

 

 

 

 

 

93-жаттығу.  Жақшадағы сөздерді  сөйлемнің мазмұнына қарай өзгертіп жазу.

Бота

Әділдің түйесі боталады.  Бота сүп-сүйкімді. Әсіресе  ботаның  көзі әдемі-ақ.  Балалар ботаға қатты қызықты.  Ботаны сипалап, қасынан кетпей қойды.

Сөйлем мүшелерінің  байланысын сызбамен көрсету.

Суретпен жұмыс. Қыс.(слайд)

 

 

 

95-жаттығу.  Берілген ребусты шешу, табылған сөзді қатыстырып сөйлем құрастыру. (Шаңғы) Қыста балалар шаңғымен сырғанайды. Сөйлемдегі байланысты сұрақ қою арқылы табу.

 

 

Жаңылмай жауап бер ойыны.

Ойынның шарты: Ойынға қатысушы оқушылар сұрақтарға мақал-мәтелмен жауап беріп,сұрақ орнында тұрған сөз сөйлемнің қай мүшесі екенін жаңылмай айту керек.Барлық сұраққа жаңылмай жауап берген оқушы бастаушы бола алады.

Ү. Қорытындылау.  ВЕНН диаграммасы. Не үйрендік? Не білдік? Сөйлем мүшелерінің байланысын қалай анықтаймыз?

 

 

ҮІ. Үйге тапсырма: 94-жаттығу 101- бет.

VII. Оқушыларды мадақтау, бағалау