Күкірт . Күкірт қосылыстары . Күкірт қышқылы.

597

Сабақтың тақырыбы :  Күкірт . Күкірт қосылыстары . Күкірт қышқылы.

 

Сабақтың мқсаты : Оқушыларды күкірттің маңызы  қосылыстарымен таныстыру.

Қүкірт  қосылыстарының физикалық және химиялық қасиеттерін  оқып үйрену. Күкірт қосылыстарының алынуын, қолданылуын химиялық  реакциялар теңдеулері арқылы жазып , күкіртсутек қышқылының тұздарының  қандай мақсатта қолданылатын

Айту арқылы  оқушыларға біліктілік дағдыларын қалыптастыру.

 

Білімділігі : Оқушыларға SO2, SO3, H2S, H2SO4  туралы білім  бере отырып химиялық  реакциялар  көмегімен қасиеттерін  жаза білуге дағдыландыру.

 

Тәрбиелігі : Оқушылардың дүниетанымын , тұлғалық қалыптасуын , өзіне қажетті білімді өзі іздеп тауып ала алатындай тұлғаны тәрбиелеу. Оқушының  тұлғалық  қалыптасуын  дайындау арқылы күкірт қосылыстарының өмірде , тұрмыста қолданылуын білуге тәрбиелеу.

 

Дамытушылығы : Оқушылардың танымдық  қызығушылығын ,шығармашылық қабілетерін дамыту.

Сабақтың түрі: Эврикалық сабақ.

Сабақтың әдісі : Шығармашылық сабақ

Көрнекілігі : Электрондық оқулық . Күкірт.

Сабақ жүрісі :

 

І Ұйымдастыру

А) Оқушылардың зейінін сабаққа аудару.

Б) Сабақтың жоспарымен  таныстыру .

 

ІІ Өтілген  тақырыпты қайталау.

 

Миға шабуыл.

  1. Ерте заманан бастап , үйді аластауға , түрлі жараларды емдеуге қолданылатын

элемент ?

  1. Жұмыртқа шіріген кезде қандай газ бөлінеді?
  2. Сутек пен күкірт әрекеттесе ме ? Қандай зат түзіледі ?
  3. Күкірт жанама ? Түзілген заттың физикалық қасиеті қандай ?

 

 

 

Диагностикалық тест .

1.Күкірт физикалық қасиеті :

А) сары түсті суда жақсы ериді

Ә) Көк түсті , суда ерімейді;

Б) сары түсті , суда ерімейді ;

  1. Күкірт қосылыстарындағы валенттіктер қандай ?

А) І,  ІІ,  ІІІ     Ә) ІІ, ІҮ, ҮІ;    Б) ІІ, ІҮ, Ү.

  1. Күкірт тікелей мырышпен әрекеттескенде қандай қосылыс түзіледі :

А) сульфаттар ; Ә)сульфиттер Б) сульфидтер ;

  1. Күкірт жанғанда қандай жалынмен жанады:

А) ашық  сары ; Ә)көгілдір ; Б) қызыл ,

  1. Күкірттің аллотропиялық түр өзгерісі нешеу :

А) 4;   Ә) 3 :   Б) 2;

 

ІІІ . Жаңа  сабақты өту .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тірек сызбанұсқа

 

Периодтық жүйедегі орны                                                                 Физикалық қасиеті          

Күкірт

 

 

Химиялық элемент                                                                                    Құрлысы

 

 

Атом құрлысы                                                                                       Химиялық қасиеті

 

Табиғатта кездесуі                                                                                       Қолданылуы

                                                                                                          

                                                                                                                            Алынуы

                                                                  Қосылыстары

 

 

 

 

 

 

 

 

Ақпарат беру

р/с Сұрақтар Жауабы
1 Күкірттің маңызды қосылыстарын ата ? SO2,SO3,H24
2 Н2S – физикалық қасиеттері H2 S-түссіз газ,өтеулы, судағы ертіндісі күкіртсутегі қышқылын түзеді
3 Күкіртсутектің химиялық қасиеттері 2H2S+O2=2H2O+2S

2H2S+3O2=2H2O+2SO2

H2S+2HNO3=2NO2+2H2O

 

4 2 физикалық , химиялық қасиеттері

 

SO2-тұншықтырғыш өткір иісі бар, түссіз газ, суда ериді.

SO2+H2O=H2SO3

2SO2+O2=2SO3

SO2+K2O=K2SO3

SO2+2NaOH=Na2SO3+H2O

SO2+2H2S=3S+2H2O

5 3 – күкірт ангидриді, аралық өнім,жеке өзінің маңызы жоқ .Физикалық, химиялық қасиеттері қандай ? SO3— қ.ж. түссіз сұйықтық, аса ылғал тартқыш, суда жақсы ериді.

SO3+H2O=H2SO4

6 Күкірт қышқылының  физикалық қасиеттері қандай ? H2SO4-түссіз ,ұшқыштығы төмен майлы сұйықтық. Суда жақсы ериді, күшті су тартқыш зат.
7 Күкірт қышқылының химиялық қасиеттері қандай ? 2KNO3+H2SO4=K2SO4+HNO3

2NaCI+ H2SO4=Na2 SO4 +2HCI

Ca3 (PO4)2+3H2SO4=3CaSO4↓+2H3PO4

Fe+H2SO4=FeSO4+H2

4Zn+5H2SO4(-өте сұйыт)4ZnSO4+H2S↑+4H2O

3Zn+4H2SO4(-сұйыт)3ZnSO4+S+4H2O

Zn+2H2SO4(конц.)=ZnSO4+SO2↑+2H2O

C+2H2SO4=CO2+2SO2↑+2H2O

S+2H2SO4=3SO2↑+2H2O

8 Күкірт қышқылы мен оның тұздарына реактив болатын ион ?

 

Ва2+ катионы SО42- анионымен ешнәрсегеде ерімейтін тұнба түзеді
9 Маңызды сульфаттарды ата ? Na2SO4,CaSO4∙2H2O,BaSO4,CuSO4,

ZnSO4, FeSO4

 

 

ІҮ. Жаңа сабақты бекіту

 

Венн диаграммасы

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Өткір иісі бар,түссіз газ            тұрады.                                 2. Металл оксидтедтерімен 

  1. Металл оксидтерімен 2. Екеуі де оксидттер                   әрекеттескенде

     әрекеттескенде                        класына жатады                     сульфаттар түзеді.

     сульфиттер түзеді             3. Екеу де қышқылдық

                                                          оксид.

 

Пікір сайыс .

 

 

H2S – адам ағзасына  тигізетін зиянды қасиеттер туралы айтып шығу

 

І-Ү . Деңгей

                                тапсырмалар беру .

 

1.Натрий сульфиті мен мырыш сульфатының әрекеттесуінің реакция теңдеуін жазыңдар

  1. Мына заттардың формулаларын график түрінде суретте .

А) H2S  және AI2S3

Ә) H2SO3 және H2SO4

Б) KHSO3 және MgSO4

  1. Қалыпты жағдайда көлемі 1 л күкіртсутектің массасы қанша болады ?

 

ІІ – деңгей

 

1.Мына айналуларды қалай жүзеге асыруға болад:

А)H2S →SO2                        Ә)Na2SO3→SO2→K2SO3

Б)  SO2→CaSO3            В) Ba(NO3)2→BaSO4

Реакция теңдеулерін жазыңдар .

  1. Техникада қандай зат «гипосульфит» деп аталады ? Оның формуласын жазып

химиялық атауын атаңдар

  1. Массасы 1г. H2S толық жануы үшін оттектің қандай көлемі (қ.ж.) қажет ?

 

ІІІ -деңгей

 

1.Күкірт топшасы элементтерінің сутекті қосылыстарының массасы 2,43г. 270С

температурамен 100 кПа қысымда ол 750 мл көлем алады. Бұл қандай элемент.?

2.Массасы 1т пиритті жаққанда алыатын күкіртті газдың көлемі мен темір(ІІІ) оксиднің

массасын анықта ?

  1. Көлемі 0,3 л. 0,2 бром ертіндісі арқылы (бром суы) көлемі 2л(қ.ж) күкірт (ІҮ) оксиді

жіберілді .Мұнды бром суы түссіздене ме ?

Сабақ соңында барлық оқушылардың білімі  бағаланады . Әр оқушы өзінің білім  шамасын, деңгейін сезінеді. Мұғалім сабақ соңында оқушы білімді  қалай меңгергені туралы мағлұмат берді.  Осындай сабақтарымның өтілуі арқасында мынандай  жетістіктерге ие болдым .