Қажетті өлшемдерді анықтау , өлшем алу.Тік белдемшенің сызбасын есептеу.

157

    

Тақырыбы: 

    

Тақырыбы: Қажетті өлшемдерді анықтау , өлшем алу.
Тік белдемшенің сызбасын есептеу.

Мақсаты: 

1   Біліміділік: тік белдемше негізінің өлшем, сызбасын жаңа   

                          технологиямен  есептей білуге үйрету;

 2 Дамытушылық: теориялық білімдерін іс жүзінде пайдалана білуге,

                          алған білімдері арқылы өз бетінше жүмыс істей алуға

                          үйрету ;

3 Тәрбиелік:  Эстетикалық талғамын қалыптасуға  тәрбиелеу, 

                        адамгершілік  қарым- қатынасқа тәрбиелеу, бір-біріне  

                        көмекке келуге, адамдардың еңбегін сыйлауға тәрбиелеу

  • Сабақтың көрнекіліктер : интерактив тақта, кеспе, см таспа, калам, дәптер, манекен;   

                                        

  • Сабақ түрі : арлас,

 

  • Сабақтың әдісі: түсіндірме, бейнелеу, интеллектуалдық талдау;

 

  • Пәнаралық байланыс : математика, сурет, сызу;

 

  • Кәсібі бағдар беру: тігін өнеріне баулу;

 

  • Сабақтың барысы: 1 Ұйымдастыру кезеңі

                                            Оқушыларды түгендеп,

                                           Сыныпты сабаққа дайындау,

                                           Сабаққа назарын аудару;

 

 

Қызығушылығын  ояту

  • Мата неден тоқылады ?
  • Мата алу процесін не деп атайды?
  • Талшықтан жіп шығару процесін не деп атайды?
  • Табиғи талшықтар неден алынады?
  • Мата бойымен орналасқан жіпті қалай атайды?
  • Талшықтардан жіп дайындау жұмысы қалай аталады ?
  • Еліміздегі мақта өсірілетін аймақ.
  • Киім пайдалануына қарай неше турге бөлінеді?
  • Масштаб дегеніміз не?
  • Тігін машина түрлерін ата ?
  • Көлденеңнен жатқан жіпті қандай жіп дейді?
  • Тігін машинасының жобасын алғаш рет  кім үсынды ?

 

 

 

 

Суретке қарап сөйлем құрастыр

 

 

 

Ине , жіп                       бор                қайшы             кергіш              сызғыш

 

 

 

 

 

 

Белдемшенің шығу тарихы

 

  • Белдемше— әйелдердің сәнді киімі. 19 ғасырдың аяғына дейін әйелдер оны ойын-сауық кезінде көйлек сыртынан киген. Белдемшенің алдыңғы өңірлері бір-біріне түйісіп тұрады да, белінен төмен қарай кеңи береді. Белдемше барқыттан, әр түрлі жібек маталардан тігіліп, жиегі айнала кестемен немесе құндыз терісімен көмкеріледі, түрлі әшекейлермен безендіріліп, белі қапсырмамен түймеленеді. Белдемшені көйлектің етегін түгел жаппайтындай етіп тігеді;

  • Белдемше — үй шаруасында жүргенде алға байлап алатын алжапқышты да “белдемше” деп атайды. Оны жалаң қабат күйінде, түрлі-түсті шыттан тігіп, мал сауғанда, тамақ даярлағанда тазалық үшін киеді.

Стиль түрлері

  • Жастарға арналған

 

  • Классикалық

 

  • Романтикалық

 

  • Спортық

 

  • Фольклорлық ( этникалық)

 

 

 

 

 

 

 

 

Өлшем алу туралы түсінік

Адам киімнің өлшемін білу үшін кеуде шеңберін, мықын шеңберін түгел өлшеп , алынған өлшемді екіге бөлу керек. Сонда алынған цифр кеуденің өлшеміне сәйкес . Өлшем белгілі бір тәртіп бойынша алынады, алдымен ( горизонталь бағытта), содан соң үзынынан

     ( вертикаль бағытта). Белді белдікпен қынайды, жеңіл киіммен тұрғаны дұрыс.  Өлшегенде см. лентаны сол қолмен үстап, өлшейтін басты нүктеге әкеледі, әйел киімін оң жақтан, еркек киімін сол жақтан өлшейді.

 

  • БЖО- Белдің жартылай орамы.

  Көлденеңінен тұлғаны айналдыра

  бел деңгейінде түсіріледі.

  Өлшем белбеудің ұзындығын

 және қымтырмалардың

  енін есептеуге өолданылады

 

 

 

 

 

 

  • ЖЖО- жамбастың

   жартылай орамы.

   Көлденеңінен жамбас

  тұлғасын айналдыра

  түсіріледі. Өлшем

 белдемшенің енін

  және қымтырманың

  енін анықтау үшін

 қолданылады.

 

 

 

 

 

 

  • БҰ- Бұйымның үзындығы. Артқы

  бойдың бел сызығынан төмен қарай

қажетті үзындыққа дейін түсіріледі

. Өлшем белдеменің ұзындығын анықтау

 ұшін қолданылады

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  • АББҰ – Артқы бойдың белге дейінгі
  • ұзындығы. Артұы бойдың бел
  • сызығынан мойын нүектесіне
  • дейін түсіріледі ( жетінші мойын
  • омыртұасы). Өлшем бел сызығына
  • жамбас сызығынан жамбас
  • сызығына дейінгі ара қашықтық
  • осы өлшемнің жартысына теі болады.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тест   тапсырмаларын  орындау

  • . Зығыр матасын алу үшін өсірілетін зығырдың түрі

                  а) салалы ;               ә) бұйра ;          б) жабайы

 

  • Халқымыздың «ақ алтыны»

                а) бидай ;                   ә) көмір;           б) мақта

 

  • Матаның гигроскопиялығы деп қандай қасиетін айтады?

            а) жылу сақтағыштығы ;           ә) ылғал өткізгіштігі

                               б ) ауа өткізгіштігі

 

  • Жібек матаның атауы қандай ұғымға байланысты қойылған?

              а) Ұлы Жібек жолына;                       ә) жібек талшығына;

                                       б) кісі есіміне байланысты;

 

Сабақты қорытындылау

  • Өлшем қалай алады ?
  • Белдемшеге не жатады?
  • Белдемше тігу үшін қандай өлшемдер қажет ?

 

 

 

 

 

Мақсаты: 

1   Біліміділік: тік белдемше негізінің өлшем, сызбасын жаңа   

                          технологиямен  есептей білуге үйрету;

 2 Дамытушылық: теориялық білімдерін іс жүзінде пайдалана білуге,

                          алған білімдері арқылы өз бетінше жүмыс істей алуға

                          үйрету ;

3 Тәрбиелік:  Эстетикалық талғамын қалыптасуға  тәрбиелеу, 

                        адамгершілік  қарым- қатынасқа тәрбиелеу, бір-біріне  

                        көмекке келуге, адамдардың еңбегін сыйлауға тәрбиелеу

  • Сабақтың көрнекіліктер : интерактив тақта, кеспе, см таспа, калам, дәптер, манекен;   

                                        

  • Сабақ түрі : арлас,

 

  • Сабақтың әдісі: түсіндірме, бейнелеу, интеллектуалдық талдау;

 

  • Пәнаралық байланыс : математика, сурет, сызу;

 

  • Кәсібі бағдар беру: тігін өнеріне баулу;

 

  • Сабақтың барысы: 1 Ұйымдастыру кезеңі

                                            Оқушыларды түгендеп,

                                           Сыныпты сабаққа дайындау,

                                           Сабаққа назарын аудару;

 

 

Қызығушылығын  ояту

  • Мата неден тоқылады ?
  • Мата алу процесін не деп атайды?
  • Талшықтан жіп шығару процесін не деп атайды?
  • Табиғи талшықтар неден алынады?
  • Мата бойымен орналасқан жіпті қалай атайды?
  • Талшықтардан жіп дайындау жұмысы қалай аталады ?
  • Еліміздегі мақта өсірілетін аймақ.
  • Киім пайдалануына қарай неше турге бөлінеді?
  • Масштаб дегеніміз не?
  • Тігін машина түрлерін ата ?
  • Көлденеңнен жатқан жіпті қандай жіп дейді?
  • Тігін машинасының жобасын алғаш рет  кім үсынды ?

 

 

 

 

Суретке қарап сөйлем құрастыр

 

 

 

Ине , жіп                       бор                қайшы             кергіш              сызғыш

 

 

 

 

 

 

Белдемшенің шығу тарихы

 

  • Белдемше— әйелдердің сәнді киімі. 19 ғасырдың аяғына дейін әйелдер оны ойын-сауық кезінде көйлек сыртынан киген. Белдемшенің алдыңғы өңірлері бір-біріне түйісіп тұрады да, белінен төмен қарай кеңи береді. Белдемше барқыттан, әр түрлі жібек маталардан тігіліп, жиегі айнала кестемен немесе құндыз терісімен көмкеріледі, түрлі әшекейлермен безендіріліп, белі қапсырмамен түймеленеді. Белдемшені көйлектің етегін түгел жаппайтындай етіп тігеді;

  • Белдемше — үй шаруасында жүргенде алға байлап алатын алжапқышты да “белдемше” деп атайды. Оны жалаң қабат күйінде, түрлі-түсті шыттан тігіп, мал сауғанда, тамақ даярлағанда тазалық үшін киеді.

Стиль түрлері

  • Жастарға арналған

 

  • Классикалық

 

  • Романтикалық

 

  • Спортық

 

  • Фольклорлық ( этникалық)

 

 

 

 

 

 

 

 

Өлшем алу туралы түсінік

Адам киімнің өлшемін білу үшін кеуде шеңберін, мықын шеңберін түгел өлшеп , алынған өлшемді екіге бөлу керек. Сонда алынған цифр кеуденің өлшеміне сәйкес . Өлшем белгілі бір тәртіп бойынша алынады, алдымен ( горизонталь бағытта), содан соң үзынынан

     ( вертикаль бағытта). Белді белдікпен қынайды, жеңіл киіммен тұрғаны дұрыс.  Өлшегенде см. лентаны сол қолмен үстап, өлшейтін басты нүктеге әкеледі, әйел киімін оң жақтан, еркек киімін сол жақтан өлшейді.

 

  • БЖО- Белдің жартылай орамы.

  Көлденеңінен тұлғаны айналдыра

  бел деңгейінде түсіріледі.

  Өлшем белбеудің ұзындығын

 және қымтырмалардың

  енін есептеуге өолданылады

 

 

 

 

 

 

  • ЖЖО- жамбастың

   жартылай орамы.

   Көлденеңінен жамбас

  тұлғасын айналдыра

  түсіріледі. Өлшем

 белдемшенің енін

  және қымтырманың

  енін анықтау үшін

 қолданылады.

 

 

 

 

 

 

  • БҰ- Бұйымның үзындығы. Артқы

  бойдың бел сызығынан төмен қарай

қажетті үзындыққа дейін түсіріледі

. Өлшем белдеменің ұзындығын анықтау

 ұшін қолданылады

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  • АББҰ – Артқы бойдың белге дейінгі
  • ұзындығы. Артұы бойдың бел
  • сызығынан мойын нүектесіне
  • дейін түсіріледі ( жетінші мойын
  • омыртұасы). Өлшем бел сызығына
  • жамбас сызығынан жамбас
  • сызығына дейінгі ара қашықтық
  • осы өлшемнің жартысына теі болады.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тест   тапсырмаларын  орындау

  • . Зығыр матасын алу үшін өсірілетін зығырдың түрі

                  а) салалы ;               ә) бұйра ;          б) жабайы

 

  • Халқымыздың «ақ алтыны»

                а) бидай ;                   ә) көмір;           б) мақта

 

  • Матаның гигроскопиялығы деп қандай қасиетін айтады?

            а) жылу сақтағыштығы ;           ә) ылғал өткізгіштігі

                               б ) ауа өткізгіштігі

 

  • Жібек матаның атауы қандай ұғымға байланысты қойылған?

              а) Ұлы Жібек жолына;                       ә) жібек талшығына;

                                       б) кісі есіміне байланысты;

 

Сабақты қорытындылау

  • Өлшем қалай алады ?
  • Белдемшеге не жатады?
  • Белдемше тігу үшін қандай өлшемдер қажет ?