Өсімдіктердің көбеюі

190

Дүниетану

 

Сабақтың тақырыбы:          Өсімдіктердің көбеюі

 

Сабақтың мақсаты:              Өсімдіктердің көбеюінің тек қана

тұқымнан емес, басқа да көбею түрлерімен таныстыру.

Өсімдіктердіңжер асты бөліктері арқылы көбеюі

түрлерімен таныстыру және өсімдік жайлы жалпы

білім-біліктерін қайталау, пысықтау.

Оқушыларды тақырыпты өздігінен оқып түйін сөзді

таба білуге машықтандыру. Құрғақ жемістер мен

шырынды жемістерді айыра білу.

Әр өсімдіктің өзіне тән қасиетін білуге және олардың

қандай пайдасы бар екендігін аша келе, табиғатты

сүюге, өсімдікті күтуге, орынсыз зиян келтірмеуге

тәрбиелеу.

 

Сабақтың түрі:                      Саяхат сабақ.

 

Сабақтың типі:                      Жаңа материалды меңгерту

 

Әдісі:                                      Түсіндіру, баяндау

 

1) Ұйымдастыру    (психологиялық дайындық)

 

2) Табиғат біздің анамыз

табиғатқа баламыз

Иіліп сәлем береміз

Біз әдепті баламыз

 

Сәлеметсіздер ме?

 

3) Үй тапсырмасын сұрау

 

— Көкөністер (оқу)

 

4) Шырынды жемістер мен құрағқ жемістер (бір жаққа топтастыру)

 

5) Сұрақ-жауап

— Өсімдіктерді отырғызатын жыл мезгілін атаңдар.

— Өсімдіктің қай мүшесі топырақтың астында жатады? (тамыр)

— Ағаштардың жапырақтары қашан түседі?

— Табиғат сәні (Өсімдік)

Олай болса біз бүгін өсімдіктердің көбеюімен танысамыз.

 

 

ІІІ. Жаңа сабақ.

 

-Бүгінгі өтетін тақырыбымыз «Өсімдіктердің көбеюі».

-Кіріспе әңгіме.

Біздің елімізде өсімдіктердің түрлері өте көп. Өсімдіктердің тіршілік ету мерзім әр түрлі. Кейбір өсімдіктер бірнеше ай, енді біреулері ұзақ уақыт тіршілік етеді. Көбею – барлық тірі табиғатқа тәне қасиет. Көбею дегеніміз — әр өсімдіктің өзі сияқтыұрпақ қалдыруы. Сол өсімдіктің санын көбейту. Өсімдік тұқымнан, пиязшықтан, түйнектен, тамыр сабақтан, қалемшеден, жапырақтан көбейеді.

Өсімдіктер көбіне тұқымдары арқылы  таралады. Мысалы, бақбақ өсімдігінің тұқымдары үлпілдек болады. Шамалы жел соқса желмен ілесіп ұша жөнеледі.

Пиязшық – бақша пиязы, қазжуа.

Түйнектен – мысалы, картопты анықтап қарасаңдар, оның бетінде көзшелер бар. Сол көзшеден жерге отырғызған соң тамыр жайып өседі.

Қалемшеден немесе бұтақтан – кез келген ағаштан өскінді кесіп алуға болады.

Жапырақтан – бөлме өсімдігінің кез келгенінің жапырағын алып суға салып қойсаң қалай өскенін көруге болады.

 

IV Оқулықпен жұмыс.

— Дауыстап кезекпен оқыту

(сұрақ-жауап, талдау)

— суреттер бойынша жұмыс

— Тұқым көктеп өсуі үшін қандай ерекше жағдайлар керек?

(су, ауа, топырақ, жылу)

 

V Сергіту сәті

VII Тамыр сабақ арқылы көбейетін өсімдіктерге арамшөптер жатады. Мысалы сендер жазда бақшада арамшөптерді жұласыңдар, бірақ 3-4 күннен кейін барсаңдар сол жерге тағы да шөптер өсіп тұрғанын көресіңдер (неге ?)

Өйткені олардың жер астында тамырлары қалып қояды екен.

VIIІ Білгенге маржан (көрініс)

Қараторғай

Картоп

Пияз

 

Сабақты бектіу, қорытынды.

— Сонымен балалар, табиғаттағы өсімдіктерді қорғау, көбейту — әр адамның міндеті. Өсімдік ауаны тазартады, саясында дем аласың.

Не білдік? Өсімдік қалай көбейеді?

 

Үйге тапсырма: оқу, мазмұндау