Сабақ тақырыбы: Тың көтеру

56

Сабақ тақырыбы:          Тың көтеру

Сабақ мақсаты:     Білімділік: Республика индустриясының және ауыл       шаруашылығының 1950-60 жылдардағы дамуы туралы білім алу және тың игеру жұмысының барсы туралы мағлұмат беру.

Дамытушылық: Оқылған материалдан ең бастысын ажыратып ала білу, алған білімін нақтылай алу, салыстыра отырып ой қорыта білу.

                              Тәрбиелік: Еңбек адамдарына деген сый құрмет, тың игерушілер туралы дұрыс көзқарас қалыптастыру. Өз ойын еркін жеткізе алуға тәрбиелеу.

Сабақ түрі:         Аралас сабақ

Сабақ әдісі:         Топтық, сұрақ- жауап

Сабақ көрнекілігі: Қ.Р картасы, интерактивті тақта, суреттер, тест тапсырмалары

Сабақ барысы:

І. Ұйымдастыру  кезеңі

ІІ. Үй тапсырмасын пысықтау.

Тест тапсырмаларын алу және сол арқылы жаңа тақырыпты анықтау.

ІІІ. Жаңа сабақтың тақырыбы мен мақсатын анықтау.

Сабақ жоспары:

  1. Қазақстандағы тың игерудің мақсаттары мен міндеттері
  2. Тың және тыңайған жерлерді игерудің қиындықтар мен қателіктері
  3. Бүгінгі күнде тың игерудің маңызы.

Жаңа тақырыпқа кіріспе: тірек- сызба арқылы түсіндіріу.

Қазақстан тың игерілген облыстар:

Қостанай, Ақмола, Солтүстік Қазақстан, Көкшетау,            1100-1200 млн.

Торғай, Павлодар.                                                                  пұт астық

 

Оқушылар оқулық мәтінімен танысып, өз пікір ойларын айту үшін  2 топқа бөлінеді.

  • топ: Қазақстандағы  тың игерудің міндеттері мен маңызы туралы    әңгімеле
  1. Тың игерілген облыстарды тап.
  • топ: Тың игерудің қиындықтары мен қателіктерін ажырат.
  1. Тың игерілген аймақтарды картадан көрсету.

 

Тың игерудің жағымды және жағымсыз жақтарын кестеге толтыру.

 

Жағымды Жағымсыз
1.     Экспортқа бидай шығару.Қазір бір адмға Қазақстанда жылына 2 мың кг. астықтан келеді, ал дүниежүзілік тәжірибеде әр адамға 1 мың кг. астық жеткілікті, яғни Қазақстан шетке астық шығара алады.

2.     Бес жүз совхоз құрылды, бұлардың арасында тас жол, байланыс жүргізілді.

3.     1954-56 жылдары 391 мың механизатор, 50 мың құрылысшылар, 3 мың дәрігерлер, 1500 мұғалім, т.б. келеді.

4.     Осы жылдары 169 мың трактор, 98 мың комбайн, 78 мың машинаны алды.

1.     Тың жақсы өнімді уш- ақ жыл берді: 1956, 56-57, 58 жылдары. Ал 1962 жылы КСРО ашаршылық алдында тұрды.

2.     1957-58 жылдары Павлодар облысында  9 млн га жер қуаңшылықққа ұшырады. Қазір 25 млн. га  жердің 14-15 млн жарамсыз.

3.     Қазақ ауылдары тозды. Түкпір

-түкпірдегі қазақ ауылдары ірі совхоздарға қосылып кетіп, ондағы 700 мектеп жабылды.

4. 1954-60 жылдарда Қазақстанға тың игеруге батыстан 2 млн. аса келді. Нәтижесінде қазақтар саны 29% ғана қалды.

 

ІҮ.Сабақты бекіту.

Тест алу.

  1. «Тың және тыңайған жерлерді игеру» жоспары қашан қабылданды?

А) 1955  ж  қаңтар- наурыз       В) 1954 ж. ақпан-наурыз

Б) 1958 ж. ақпан- наурыз        С)   1957 ж. наурыз- сәуір

  1. Қазақстанда тың игерілген аймақты көрсетіңіз.

А! Атырау                                В) Шымкент

Б! Ақтөбе                                  С) Торғай

  1. 1954- 1965 жылдарда КСРО бойынша қанша гектар жер жыртылды?

А) 25 млн.га                              В) 6,5 млн га.

Б! 42 млн. га                             С) 9 млн. га

  1. Қазақстанға тың игеру жылдарында қанша ұлт өкілдері келі қоныстанды?

А) 2 млн.                             В) 5 млн

Б) 3 млн                                      С) 6 млн

 

  1. Алғашқы тың игеруші механизатор, Еңбек Ері

А) Ж. Қуанышбаев             В) К.Б. Дөненбаева

Б) Ш. Берсиев                      С) Ы. Жақаев

    Ү.Сабақты қорыту. Интервью алу.   (Ауыл шаруашылығының министрінен сұхбат алу)

  1. Тың игерудің алдына қойған міндеттері қандай еді?
  2. Тың өзін экономикалық жағынан ақтады ма?
  3. Бүгінгі күні тың игерудің маңызы қандай?

ҮІ. Бағалау

ҮІІ. Үй тапсырмасы: § 50. «Тың көтеру» реферат дайындау

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Жағымды Жағымсыз
5.     Экспортқа бидай шығару.Қазір бір адмға Қазақстанда жылына 2 мың кг. астықтан келеді, ал дүниежүзілік тәжірибеде әр адамға 1 мың кг. астық жеткілікті, яғни Қазақстан шетке астық шығара алады.

6.     Бес жүз совхоз құрылды, бұлардың арасында тас жол, байланыс жүргізілді.

7.     1954-56 жылдары 391 мың механизатор, 50 мың құрылысшылар, 3 мың дәрігерлер, 1500 мұғалім, т.б. келеді.

8.     Осы жылдары 169 мың трактор, 98 мың комбайн, 78 мың машинаны алды.

4.     Тың жақсы өнімді уш- ақ жыл берді: 1956, 56-57, 58 жылдары. Ал 1962 жылы КСРО ашаршылық алдында тұрды.

5.     1957-58 жылдары Павлодар облысында  9 млн га жер қуаңшылықққа ұшырады. Қазір 25 млн. га  жердің 14-15 млн жарамсыз.

6.     Қазақ ауылдары тозды. Түкпір

-түкпірдегі қазақ ауылдары ірі совхоздарға қосылып кетіп, ондағы 700 мектеп жабылды.

4. 1954-60 жылдарда Қазақстанға тың игеруге батыстан 2 млн. аса келді. Нәтижесінде қазақтар саны 29% ғана қалды.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тың көтеру

 

 

 

 

КОКП Орталық Комитетінің  1954 жылғы ақпан– наурыз пленумы

Сібір
Қазақстан
Орал

 

 

 

 

 

 

 

 

Қазақстан тың игерілген облыстар:

Қостанай, Ақмола, Солтүстік Қазақстан, Көкшетау,            1100-1200 млн.

Торғай, Павлодар.                                                                  пұт астық

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  1. «Тың және тыңайған жерлерді игеру» жоспары қашан қабылданды?

А) 1955  ж  қаңтар- наурыз       В) 1954 ж. ақпан-наурыз

Б) 1958 ж. ақпан- наурыз        С)   1957 ж. наурыз- сәуір

  1. Қазақстанда тың игерілген аймақты көрсетіңіз.

А! Атырау                        В) Шымкент

Б! Ақтөбе                        С) Торғай

  1. 1954- 1965 жылдарда КСРО бойынша қанша гектар жер жыртылды?

А) 25 млн.га                     В) 6,5 млн га.

Б! 42 млн. га                    С) 9 млн. га

  1. Қазақстанға тың игеру жылдарында қанша ұлт өкілдері келі қоныстанды?

А) 2 млн.                     В) 5 млн

Б) 3 млн                      С) 6 млн

 

  1. Алғашқы тың игеруші механизатор, Еңбек Ері

А) Ж. Қуанышбаев      В) К.Б. Дөненбаева

Б) Ш. Берсиев             С) Ы. Жақаев

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Жауаптары

 

 

 

  1. В
  2. С
  3. Б
  4. А
  5. В

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тың көтеру

 

Жағымды Жағымсыз

Үй тапсырмасын пысықтау

 

  1. Ұлы Отан соғысы қашан басталды?

А) 1939 ж.                   П) 1938 ж

Т) 1941 ж                    С) 1940 ж

 

  1. КСРО –ның батыс өлкесінен Қазақстанға қанша зауыт, фабрика көшірілді?

Х) 110                         Ы) 220

Щ) 250                        Д) 80

  1. Соғыс жылдары қанша Қазақстандық Кеңес Одағының Батыры атағын алды?

Н) 295                         Ш) 456

Ң) 497                         Х) 97

  1. Ленинград үшін шайқаста қай қазақстандық батыр жау пулеметін өз денесімен жауып ерлікпен қаза тапты?

И) Б. Момышұлы                        Л) Ә.Молдағұлова

К) С.Баймағамбетов                   М) М. Мәметова

 

  1. 900 күн бойы жау қошауында болған қала

О)Сталинград      П) Калининград

Ө) Ленинград       Р) Мәскеу

  1. Соғыс жылдарында тары өсіруден рекорд жасаған Еңбек Ері

О) Ж.Қуанышбаев       С) Б. Дөненбаева

П) Ы.Жақаев              Т) Ш. Берсиев

  1. Гитлердің «Барбаросса» жоспары бойынша КСРО- ны қанша мерзімде жаулап алуға тиіс еді?

Д)7-8 апта                   Ж) 4-5 апта

Е) 6-8 апта                  З) 9-10 апта

 

  1. М. Мәметова қай қаланы азат етуге қатысты?

О) Ленинград            Р) Невель

П) Мәскеу                   С) Сталинград

 

  1. Кеңес Одағының Батыры атағын алған ең жас қазақ жауынгері

Р) К.А Семенченко                Т) Т.Тоқтаров

С) Т. Бегильдинов                  У) Ж.Елеусізов