Ыбырай Алтынсарин «Әке мен бала»

112

Сабақтың тақырыбы:   Ыбырай Алтынсарин      «Әке мен бала»                

 Жалпы мақсаты:  1. Ы. Алтынсарин өмірі мен шығармашылығы туралы

оқушылардың таным, білімін кеңейту. Шығармаларына шолу

жасату. “Әке мен бала” әңгімесінің мазмұнын меңгерту.

2.Тірек сызба арқылы оқушыларға бағыт сілтеу, ауызекі сөйлеу

дағдыларын қалыптастыру. Сөздік қорын молайту. Сұраққа

толық, нақты жауап беруге дағдыландыру.

3.Ыбырай шығармалар арқылы оқушыларды білімге

сүйіспеншілігін арттыру,еріншектік, жалқаулық сияқты

жаман қасиеттерден аулақ болуға, еңбекқорлыққа,

адамгершілікке тәрбиелеу.

 

 Сабақтың түрі:                  Жаңа сабақ.

 Сабақтың әдіс-тәсілдері: Сұрақ-жауап, мәтінмен жұмыс,  пікірлерін  тыңдау.

 Сабақтың көрнекілігі:     Интербелсенді тақта, портрет, тірек сызба ,                

                                                   олықтыратын  мәліметтер.

 Түйін идеялар:                  Ы.  Алтынсарин атамыз туралы толық мәлімет біліп

шығады;сұрақтарға жауап береді; ойларын еркін

жеткізеді; пікір   алмасады.

  1- әрекет.

  • сәлемдесу, түгендеу;
  • балалардың назарын сабаққа аудару;
  • сыныптың эмоционалдық ахуалын қалыптастыру (оқушылар өздерінің          көңіл-күйлерін         білдіреді ).

 

   2- әрекет. Оқушыларды үш түрлі стикермен топқа бөлемін.

     Әр топ партаның үстінде жатқан түске отырады.

Топтың үшіннен бір басшыны сайлаймыз.

Әр топтың басшысы өз тобындағы оқушыларды бақылайды.

 

  3- әрекет.   “ Ойтүрткі “ Мұғаліммен диалог.

Кәне балалар!

Қазақтың қандай ақын, жазушыларын білеміз?

-Осы аталған ақындарымыз қандай адамдар болған?

-Ақын аталарымыз кімдерге қызмет  еткен?

 

             4-әрекет.

              Ыбырай Алтынсариннің портіретін интербелсенді тақтада шығып тұрады.

Балалар кімнің портіретін көріп тұрсындар?

— Бүгінгі өтілетін сабақ кім тұралы болмақ ?

— Дұрыс айтасындар балалар! Ыбырай Алтынсариннің өмірі мен

шығармалары және      “Әке мен бала” әңгімесі туралы болмақ.

                  

                   

             5-әрекет. Жаңа сөздермен танысамыз.

Жаңа сөздерден сөз тіркестерін құрастырамыз.

 

Жаңа сөздер

Беделді – авторитетный                        Жазба әдебиетінің негізін салушы-

Белгілі – известный                               Оснавател письменной литературы

Хатшы – секретарь                                Отансүйгіштік-патриотизм

Мүмкіндік – возможность                     Еңбекшіл- трудолюбивый

Пайдалы болу — быть полезным            Өмірбаян-автобиография

Көңіл бөлу — уделять внимание             Шығарма- произведение

Қарапайым- простой, скромный

Оқу құралдары — учебные принадлежности

 

 6- әрекет. Берілген мәліметпен танысу. (Оқып, аудару )

                                                    

Ыбырай  Алтынсарин

1841 ж. Қостанай облысы. Қостанай ауданы, Арқарағай ауылында   Белгілі Балғожа

бидің отбасында дүниеге келеді. Атасы Балғожа би тәрбелейді.

1850 ж. Орынбор қаласы қазақ балаларына арналған мектепке түседі.

1857 ж. Мектепті үздік бітіреді. Балғожа  Жаңбыршыұлының хатшысы болады.

1860 ж. Торғайдағы төрт сыныптық қазақ мектебінде орыс тілі мұғалімі болады.

1864 ж. Жаңа мектеп ашады.

1879 ж. « Қазақ  хрестоматиясы», «Қазақтарға орыс тілін үйретудің бастауыш

құралы» атты оқу құралдарын жазады.

1888 ж. Орскіде бастауыш мектептер үшін қазақ жастарына оқытушылар

даярлайтын  мұғалімдер мектебін ашады.

 

7-әрекет. Әр топқа жеке тапсырма беремін.

                           а) Флипчарт таратылады.

ә) Топта талқылап, орындайды

б) Тақтада қорқайды.

                

        І- топ   Ы. Алтынсарин кім? Осы сұраққа жауап бересіңдер. (Өмірбаяны)

        ІІ- топ  Ы. Алтынсарин атамыздың шығармаларына тоқталасындар.   

                                 Шығармаларын атау, негізгі тақырыбы).

        ІІІ- топ “ Әке мен бала “ әңгімесінің мазмұнын, негізгі тақырыбын 

                                 ашасындар.

        

 8-әрекет. “Кел балалар оқылық” өлеңі интербелсенді тақтада шығып тұрады.

                   а) Мұғалім өлеңді мәнерлеп оқиды.

ә) Оқушыларға берілетін тапсырма: 1. Осы өлеңнің мазмұн ашасындар.

  1. Өздеріңе қажетті қандай ой түйдіңдер.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

9-әрекет. Сабақты қорыту. Тірек сызба арқылы сабақты қорыту.

Оқушылар сабақты қаншалықты меңгергенін анықтау.

 

 

 

 

 

 

 10-әрекет. Рефлексия. Осы сабақта маған не ұнады?

Оқушылар өздерінің сабақта қандай әсер алғандарын

таратылған стикерге жазып, есікке іледі.

 

 

11-әрекет.  Әр оқушы өз-өздерін бағалайды. Топ басшысы өз тобындағы     

                      оқушыларды бағалайды.

                      ( Критериалды бағалау )

                      Үйге тапсырма: Ыбырай Алтынсарин туралы презентация

                       жасап келу