ЕТ-ның даму тарихы. ЭЕМ-нің қоғам өміріндегі рөлі: мектепте, үйде, медидцинада, бизнесте, өнерде, ғылымда. ЭЕМ-ді қолдану аймақтары

66

Тақырыбы:  ЕТ-ның даму тарихы. ЭЕМ-нің қоғам өміріндегі рөлі: мектепте, үйде, медидцинада, бизнесте, өнерде, ғылымда. ЭЕМ-ді қолдану аймақтары

Мақсаты:     Оқушыларды ЕТ-ның даму тарихымен оның құрылуының негізгі принциптерімен таныстыру.ЭЕМ-нің қоғам өміріндегі рөлін түсіндіру.

а) білімділік;

Оқушыларға ЕТ дамуының негізгі кезеңдерін, ЭЕМ буындары мен

олардың элементтік базасын, ЭЕМ-ді қолдану аймақтарын түсіндіру

ә) тәрбиелік;

Тазалыққа тәрбиелеймін;

б) дамытушылық;

ЭЕМ-ді қолдану аймақтаы туралы ой-өрісін кеңейту

Сабақтың көрнекілігі: Плакат, Электронды оқулық

Сабақтың әдісі:  Түсіндіру

Сабақтың барысы: І Ұйымдастыру

ІІ Үй тапсырмасы

ІІІ Жаңа сабақ

IV Жаңа сабақты бекіту

V  Сабақты қорытындылау

VI Үйге тапсырма

 

І Ұйымдастыру: Оқушыларды түгендеп, жоқ оқушыларды белгілеймін.

ІІ Үй тапсырмасы:

  1. Компьютер дегеніміз не?
  2. Программалық жабдықтама.
  3. Ақпаратты компьютерде сақтау.

ІІІ Жаңа сабақ

Жоспар

  1. ЕТ даму кезеңдеі.
  2. ЕТ буындары
  3. ЭЕМ-ді қолдану аймақтары

Ет дамуын келесі кезеңдерге бөлуге болады:

  1. Қол-б.э. дейінгі елуінші мыңжылдықтан бастап;
  2. Механикалық-ХVII ғасырдың ортасынан бастап;
  3. Электрмеханикалық-ХІХ ғасырдың 90-шы жылдарынан бастап;
  4. Электрондық-ХХ ғасырдың 40-шы жылдарынан бастап.

Қол түрінің даму кезеңі:

  1. Ондық пен он екілік санау жүйесіндегі саусақ есебі (қолда төрт саусақ, әрқайсысында үш буын сүйектері-барлығы он екі)
  2. Америка халықтарының түйіншек санауы
  3. заттарды топтастыру және бір жерден басқа жерге санап қою көмегімен санау.
  4. Есепшотпен санау
  5. 17-ғасырдың басында Дж. Непердің логарифм және логарифм кестесін ойлап табуы және есептеу таяқшаларымен Дж.Непердің есептеу тақтасын ендіру.

Механикалық

  1. 1623 ж-6 разрядты сандамен арифметикалық амалдар орынауға арналған Шиккардтың алғашқы машинасы. Ол көбейту, қосу, сандарды жазатын тәуелсіз құрылғылардан тұратын.
  2. 1642 ж Блез Паскаль. 10 разрядты сандармен ариф/қ амалдарды механикалық түрде орындайтын машина.

3.1673 ж. Г.В.Лейбниц алғашқы арифмометрді құрастырды. Томас аифмометрі, Болле машинасы, Орднер арифмо/і. 1969ж. ССРО-да арифмо/і шығару деңгейі ең жоғары деңгеге жетті. 20 ғ-дың 70-ші жылдары аоифмо/ді элементтік базасы интегералдық схемаға негізделген калькулятор ығыстрды.

  1. 19 ғ/дың бірінші жартысында ч.Бэббидж әмбебап есептеуіш (аналитикалық) машина құрастыруға талаптанды.

Электрмеханикалық1. 1887ж. Г.Холлеит, У.Бэббидж бен Г.Джоккарттың идеяларын қолданып, алғашқы есептеуіш-аналитикалық кешенін құрды. Бұл құал АҚШ-та (1890), Ресейде, Канадада  (1897) халық санағын жүргізді

  1. 1941 ж. Конрад Цузе бағдарламалық басқаруы мен жадтайтын құрылғысы бар алдыңғылрға ұқсас машина жасап шығарды.
  2. 1944ж. Айкен IBM фирмасының кәсіпорнында Бэббидж жұмыстарының көмегімен электрмеханикалық реледегі «МАРК-1» аналитикалық машинасын құрастырды. Есептеу жылдамдығы электр жетегі бар арифмометрден100 есе тез.
  3. 1957ж.-ССРО-да (PBM-1) релелік машина жасалды.

Электрондық құралдардың даму кезеңі

  1. 1943-45 ж. АҚШ-та моучли мен Эккет басқарған топ электрондық шамдардың негізіндегі ең алғашқы ENIAC ЭЕМ-ін құрастырды.Салмағы 30т. Жұмыс істеу жылдамдығы «МАРК-1» машинасынан 1000 ее атық. 18000 электрондық шамдар, 150 реле, 70000 резистор, 10000 конденсатор болды. Ол 140 квт қуат пайдаланды. Бірақ оның жад құрылғысы жоқ, және бағдарламаларды беру үшін сымдарды нақты бір түрде жалғастырып отыру керек болды.
  2. 1945ж. Джон фон Нейман цифрлық есептеуіш машинаның жалпы принциптерін ойлап тапты, ол қазіргі кезге дейін ДК-де қолданылады.

IV Жаңа сабақты бекіту

Тапсырма. 2.1.1. Кестені толтыр.

Не? Қайда? Қашан?
1 Қол саусақтары, тастар, белгілеулер, түйіншектер Барлық жерде Көне заманда

 

2 Абак Ежелгі Қытай немесе Египетте 2000-5000 жыл бұрын
3 Паскаль машинасы Франция

Блез Паскаль

1642ж
4 Арифмометр Германия Лейбниц 1694ж
5 Логарифмдік сызғыш Англия Робертсон 1761ж
6 Аналитикалық машина Англия Ч.Бэббидж 1833ж
7 Бэббиджтің машинасына аналған алғашқы бағдарлама Англия. Ада Лавлейс 1846ж
8 Есепші-перфорациялық машна Г.Холлерит. Америка 19 ғ/дың аяғы
9 «Марк-1» электр-механикалық санауыш мащина Америка. Говард Айкен 1944ж
10 ENIAC АҚШ. Мщучли, Эккет 1946ж
11 EDSAC-Нейманның архитектурасымен жасалған ЭЕМ АҚШ 1949ж
12 МЭСМ ССРО 1947-1948жж
13 БЭСМ С.А.Лебедев ССРО 1952-1953жж
14 М-220, БЭСМ-3, БЭСМ-4, Урал-11, Урал-14, Урал-16, Минск-22, Минск-32 ССРО 60-ж

 

V  Сабақты қорытындылау

  1. «МАРК-1» машинасы қандай элементтерде жасалған?

Жауабы: Релелі және механикалық элементтерден

VI Үйге тапсырма: 2.1. тақырып.